در گذشته و به اندازه كمتري امروز ، آموزش عالي در سطح ملي و بيشتر به دانشجويان بومي عرضه      مي شد و اين حوزه در عمل در انحصار دولتها بود . گذشته از آن ، رقابت و سود در آن ، مفاهيمي ناشناخته بود . هزينه آموزش و پرورش از بودجه عمومي تأمين     مي شد ، دولت بر شمار دانشجو ، درون مايه درس ها و مدت زمان تدريس نظارت كامل داشت .

در بسياري از كشورها هم اكنون نيز دولت سياست گذار ، مجري و منبع اصلي تأمين بودجه است ولي در برخي از كشورها تحصيلات دانشگاهي چنان دگرگون شده است كه نمونه آن در گذشته كمتر وجود داشته است . دو ويژگي مهم « بين المللي شدن » و            « رقابت » اينك بر جاذبه آموزش عالي افزوده است . بين المللي شدن آموزش عالي باعث رفت و آمد دانشجويان ميان كشورها شده است . اين رفت و آمدها موجب       مي شود كه دانشگاهها به بهبود كيفيت بينديشند و از اين راه زمينه جذب دانشجويان بيشتر را فراهم آورند . با بهبود كيفيت ، اين دانشگاهها خواهند توانست متقاضيان نخبه را به سوي خود بكشانند زيرا نخبگان به دنبال مكان هايي با شرايط بهتر و هزينه كمتر هستند ؛ اما چگونگي و ميزان بهبود با ساختار اجرايي و نوع ارادة دانشگاهها بستگي مستقيم دارد .

    شايد به جرأت بتوان گفت كه توسعه علمي در امريكا و اروپا مرهون استقلال دانشگاهها ، كم بودن نقش دولت در تصميم گيري و اجرا و نيز شايستگي دانشجوياني بوده است كه به علت شرايط بهتر دانشگاههاي اين كشورها ، جذب آنها شده اند و به گونه طبيعي پيشرفت آنها را فراهم آورده اند .

دانشجو ، دانشگاه و محل تحصيل :

    بيشتر دانشجويان ، مانند مشتريان در هر جاي ديگر ، در پي بهترين « معامله » اند كه در آن با پرداخت پول كمتر ، در دانشگاه بهتر با كيفيت برتر تحصيل كنند ، چرا كه براي خريداران خوراك ، گذشته از كميّت ، مزة آن نيز اهميت دارد . دانشگاه اكنون براي جذب بهترين دانشجويان بايد جاذبه ها و نقاط خود شامل كيفيّت بالاي آموزش ، ساختمانهاي زيبا

و دلنشين ، محيط آرام و امكانات مناسب را مورد

ارزيابي قرار دهد .در بيشتر نقاط اروپا پول هر چند اهميت دارد اما در برآوردهاي دانشجويان نقش اصلي را بازي نمي كند . طبيعي است كه ثروتمندترين متقاضيان بيشتر به خارج بروند ، اما براي همين گروه نيز كيفيت الوّيت چشمگير دارد . هم اكنون نزديك به 112000 دانشجو در بريتانيا كه يكي از گرانترين كشورهاي اروپا و جهان است درس مي خوانند و بالاترين رشد مربوط به دانشجويان چيني است .

    در حال حاضر كمابيش 38000 دانشجوي چيني در بريتانيا تحصيل مي كنند . اين رقم رشد سالانه اي در حدود 50 درصد از اواخر دهه نود نشان مي دهد . شوراي بريتانيا (Bitish Council  ) ، بازار ياب دولتي فرهنگ بريتانيا ، گمان دارد كه اين ميزان تا سال 2010 دو برابر مي شود .

    دانشجويان چيني از آن رو به بريتانيا مي آيند كه نظام آموزش در حال گسترش كشورشان هنوز از كيفيّت و كميّتي كه در پي آنند برخوردار نيست . سازمان همكاري و توسعه اقتصادي برآورد مي كند كه شمار دانشجويان چيني از 11 ميليون در سال 2000 به 16 ميليون در سال جاري خواهد رسيد .

    در گذشته اي نه چندان دور چينيها كه شيفته برتري علمي و بورسيه آمريكا مي شدند و شمارشان تا 60000 تن در سال مي رسيد . ولي درخواست تحصيل در آمريكا در سال تحصيلي 5 – 4 200 از سوي دانشجويان چيني و هندي با كاهشي به ترتيب 45 و 30 درصدي روبه رو شد . اين اُفت ، بيشتر از قوانين سخت تر در زمينه صدور رواديد مايه گرفته است كه اكنون دولت امريكا ، دير هنگام ، سرگرم آسانتر كردن آن است ؛ ولي رقابتهاي سخت نيز در اين ميان نقش داشته است . براي نمونه ف شمار دانشجويان چيني و هندي در استراليا در سال 2003 به ترتيب 47 و 52 درصد رشد داشته است ، هر چند شمار دانشجويان خارجي در استراليا با اُفت ده درصدي روبه رو بوده است . روند كاهش عزيمت دانشجو به آمريكا نشان مي هد كه افزون بر كيفيّت و امكانات محل تحصيل ، توجه به شخصيت دانشجو و چگونگي برخورد كشورها در زمينه حفظ حرمت و شأن دانشجو و ارائه خدماتي چون دادن رويداد ، در انتخاب محل تحصيل الوّيتي چشمگير دارد .